Tagarchief: Keenesluis

1287 verdeling van het land van Breda

Na een paar dagen ertussenuit te zijn geweest, ben ik hard aan het werk aan het boek over de Mooye Keene en de Keenesluis.

Het wordt een geschiedenisboek, waarbij de waterloop centraal staat. Iedere periode wordt verlevendigd met een geromantiseerd verhaal rondom een historische gebeurtenis.

Het verhaal begint op 12 juni 1287 wanneer Jan I, hertog van Brabant, het land van Breda beleend aan  Raso van Gaveren en  Gerard van Wesemale. Raso werd heer van Breda en Gerard kreeg stad en land van Bergen op Zoom. Het veengebied bij de Barlake in het noordwesten maakte deel uit van een condominium, waar beide heren het recht hadden hun gezag uit te oefenen.

In het Nationaal Archief bevindt zich de akte van de verdeling.

Een vertaling van de Latijnse tekst door Geertrui Van Synghel staat op internet. Hieruit een klein stukje.

….. En dit gedaan zijnde zal Gerard van Wezemaal de rest van het land van Breda gelijkelijk verdelen met de heer van Liedekerke, van begin tot eind, in hoog en laag, in vochtig en droog, zonder alle ruzies en bedrog …..


De Keenesluis

IMG_1050

 

IMG_1051

Het is een mooie dag in 2014 als ik juist buiten het dorp Standaarbuiten de Barlaaksedijk op loop. In mijn rug raast het verkeer over de nabijgelegen A17 en aan mijn rechterkant wordt de weidsheid van het landschap onderbroken door het asfalt van de A59. Op de akkers wuift het graan, een veulen dartelt in de wei en schapen grazen langs de dijk. Een auto zoeft voorbij, een man in zijn scootmobiel rijdt mij tegemoet. Het is de zomer van 2014 en ik ben op weg naar Huize de Blaak.

IMG_1053

Later staan we aan de oever van ‘de Keen’ en beschouwen het vervallen sluisje. Of ik er een boek over wil schrijven? Die vraag stelt mij Ineke Peters-van de Weijgaert. Zij bewoont Huize de Blaak en ze heeft zich de restauratie van het waterwerk ten doel gesteld.

IMG_1058

Het is de plek waar pastoor van Gils, een historische figuur uit ‘Machiel Dierks’, zelfmoord heeft gepleegd. De lokatie staat ook op de omslag.

omslag 2 sharp

Ik was onmiddellijk voor het idee gewonnen, maar werkte op dat moment hard aan mijn debuutroman en pas sinds het najaar lukt het mij tijd vrij te maken en ben ik begonnen met schrijven aan een historisch werk, waarbij de Mooye Keene centraal staat. Een voorproefje:

Darink delven

De plaatjes zijn een bewerking van een ets van Jan Casper Philips uit 1751

Het is het jaar 1300 of daaromtrent.  Op de plaats waar ooit de Mooye Keene in de Mark zal stromen, is het landschap woest en zompig. Het veenmos strekt zich uit zover het oog reikt. Riet, biezen en zegge rijzen op tussen het mos. Hier en daar staan berken en wilgen in groepjes bijeen.  Het zachte getjilp van rietgorzen wordt overstemd door het luide kr kr kr kiet van karekieten. Watersnippen  en wulpen pikken met hun lange snavels in het veen naar voedsel. Een otter zoekt dekking tussen het riet. Libellen scheren over het water van de Barlake. De plas staat via de Dintel in verbinding met zee. De overstroming van 1288 heeft het land verzilt. Tot waar het water is gekomen, verschijnt nu ook de ruwe bes.

Maar niet alleen planten en dieren bevolken dit landschap. Sinds enige jaren is er ook menselijke activiteit. Door de verzilting is het veen geschikt om darink te delven. De turf wordt hier naar boven gehaald, niet om de brandstof, maar om het zout. Het is een zwaar werk. Mannen verwijderen de stugge begroeiing en scheppen de kleilaag weg die de zee hier heeft afgezet. Dan steken en tillen ze  de natte turfblokken en rijden die met kruiwagens naar de vrouwen. Die zetten de blokken op tot koepels waar de wind vrij doorheen kan, zodat het veen kan drogen. Vuren branden rokerig. Het is de turf. De as die overblijft wordt in zakken geschept en verscheept naar de Nieuwenbosch.

 


De dood van een pastoor

Follow my blog with Bloglovin

Image

N.a.v een telefoontje gisteravond, ben ik op een kaart uit 1856 de precieze ligging van de Keenesluis op gaan zoeken. Vermoedelijk is dit de lokatie waar pastoor van Gils uit mijn boek de dood vond. Maandag maar weer naar KB om dit te verifiëren. Verder lezen