Tagarchief: Mastenbroekerpolder

Fietstocht 2019-1 Mastenbroekerpolder

Vorige week heb ik de jaarlijkse fietstocht gehouden met Anneke, een vriendin uit mijn kindertijd. Dit keer hadden we gekozen voor Drenthe. Veel voorbereidingstijd was er dit keer niet geweest, maar we hadden wel wat plaatsen op ons verlanglijstje.

Zo wilde ik graag door de Mastenbroekpolder rijden. In deze polders hield Albert van Raalte immers zijn eerste illegale preken.

Mastenbroekpolder; tussen Kampen en Genemuiden.

Maar Genemuiden heeft hem niet warm onthaald. Naarmate de gemeente van afgescheidenen groeit, ziet de hervormde predikant de banken in zijn kerk almaar leger worden. Hij noemt de separatisten dwepers die wanorde veroorzaken en waarschuwt voor noodlottige gevolgen. De burgemeester van het dorp spreekt van een kankergezwel dat uitgevaagd moet worden. Wanneer Albert over straat gaat, wordt hij vaak uitgejouwd en soms wordt een steen in zijn richting gegooid. Maar de jonge dominee is overtuigd van zijn boodschap van zondebesef en genade en daarom zet hij zijn geheime predicaties voort in de huizen en boerderijen van geloofsgenoten, vaak ver weg in de polders van Mastenbroek.

Uit: Machiel Dierks; het leven van een dagloner; deel 2

Kaart van de Mastenbroekerpolder uit 1750

We reden al vroeg door de weidse polder, met de wind in onze rug en een aangename 22 graden. In die omstandigheden moest ik wel mijn best doen om het volgende fragment uit het boek te plaatsen.

Een lage winterzon schijnt bleek over de haast verlaten Mastenbroekse polder. Lichtgebogen en met kalme, lange slagen gaat Albert over de bevroren sloten. Geregeld kijkt hij opzij en past zijn tempo aan, aan de jongen die de slede voortduwt waarop Christien zit, dik aangekleed in een sjieke wintermantel, haar handen in een warme mof.  Verkleumd naderen ze eindelijk een geïsoleerde boerderij. Ze hebben hun bestemming bereikt. Behendig zwenkt Albert op zijn Friese schaatsen en neemt de slee van de jongen over. Hij duwt Christien voort tot de houten opstap. Terwijl hij zijn schaatsen afbindt, stapt Christien stijf en verkleumd op het ijs en gezamenlijk lopen ze naar de boerderij, de jongen komt verlegen achter hen aan.

Als ze wat zijn opgewarmd, begint Albert zijn preek aan de gelovigen die op deze winterse dag hier zijn samengekomen. Even later luisteren ze geboeid naar Van Raalte die hen vermaant het kleed van zonde en ongeloof af te leggen en Jezus te zien als het begin en einde van hun geloof.

Uit: Machiel Dierks; het leven van een dagloner; deel 2

Toen we Genemuiden bijna genaderd waren, wachtte ons een verrassing, die ons meer leerde over deze oude polder. We stuitten op d’Olde Mesiene, Het Stoomgemaal Mastenbroek. Dit gemaal heeft Albert van Raalte in zijn tijd in Overijssel niet gezien. Het werd gebouwd in 1856.

De polder zou de oudste polder van Nederland zijn en werd al in 1390 omdijkt. Aanvankelijk werd de polder met behulp van windmolens ontwaterd, maar deze bleken op termijn niet afdoende om de polder droog te houden. Daaroom werd d’Olde Mesiene in 1855/56 gebouwd. Daarmee is het een van de oudste en het enige nog volledig authentieke stoomgemaal in Nederland.

Onze aandacht werd in eerste instantie getrokken door het rad dat naast het gemaal staat, maar dit is slechts een blikvanger. Wij dachten natuurlijk meteen aan het rad dat bij de Keenesluis moet komen.

Natuurlijk was het gemaal zelf gesloten en we konden slechts door een raampje naar de prachtige stoommachine kijken. Maar juist toen we weer op onze fietsen wilden stappen, kwam er een vrijwilliger aan. Het weekend ervoor was er een ‘stoomdag’ geweest en had de machine voor publiek gedraaid. De man kwam de boel inspecteren. Hij was zo vriendelijk ons binnen te laten en de nodige uitleg te geven.

Ook mochten we nog een kijkje nemen in het bezoekerscentrum, waar een model van de stoommachine staat. Bovendien kregen we allebei een informatieboekje mee. Natuurlijk hebben wij toen op onze beurt een donatie achtergelaten.

Dit jaar zijn er nog twee zogenaamde stoomdagen. De eerstvolgende dag is 14 september tijdens Open Monumentendag. De laatste stoomdag is op 5 oktober.